ABŞ-ın keçmiş prezidenti Donald Trampın İrana qarşı sərt bəyanatı beynəlxalq gündəmi silkələyib. Tramp, İranı bir günə məhv edə biləcəyini iddia edərək, regionda onsuz da gərgin olan vəziyyətə yeni bir qat əlavə edib.
Bu cür kəskin açıqlamalar Trampın prezidentliyi dövründə İrana qarşı yürütdüyü “maksimum təzyiq” siyasətinin davamı kimi şərh olunur. O, dəfələrlə İranın nüvə proqramı və regional fəaliyyətləri ilə bağlı ciddi narahatlığını dilə gətirmişdi.
Tramp administrasiyası 2018-ci ildə İranla imzalanmış nüvə sazişindən (JCPOA) birtərəfli qaydada çıxmış və Tehrana qarşı bir sıra yeni, genişmiqyaslı sanksiyalar tətbiq etmişdi. Bu addımlar iki ölkə arasındakı münasibətləri ən gərgin səviyyəyə çatdırmışdı.
Təhlilçilər Trampın bu bəyanatının həm daxili, həm də beynəlxalq arenada müxtəlif reaksiyalara səbəb olacağını proqnozlaşdırırlar. Belə sərt ritorika, xüsusilə Yaxın Şərqdə onsuz da kövrək olan sülh və sabitliyə potensial təhdid kimi qəbul edilə bilər.
Onun bu cür ritorikası, 2024-cü il ABŞ prezident seçkiləri ərəfəsində daxili elektoratına mesaj kimi də qiymətləndirilə bilər. Trampın xarici siyasət mövqeyi, əsasən, sərt və qətiyyətli addımlarla xarakterizə olunur.
İran isə bu cür təhdidlərə adətən sərt cavab verir, öz müdafiə qabiliyyətini vurğulayır və regional təsirini qoruyub saxlamaqda qərarlı olduğunu bildirir. Bu qarşılıqlı ritorika regionda gərginliyi daim yüksək səviyyədə saxlayır və beynəlxalq ictimaiyyətin diqqət mərkəzində qalır.
