ABŞ, Yaxın Şərqdə gərginliyi artıran yeni bir addım ataraq, Hörmüz Boğazında gəmilərin blokadasına başlayacağını elan edib. Bu qərar, İranın regionda beynəlxalq dənizçilik təhlükəsizliyinə qarşı davamlı təhdidlərinə cavab olaraq verilib və Vaşinqtonun Tehranın şantaj cəhdlərinə dözməyəcəyinin açıq mesajıdır.
ABŞ rəsmiləri bildiriblər ki, İranın Hörmüz Boğazında neft tankerlərinə qarşı son hərəkətləri beynəlxalq hüququn kobud şəkildə pozulmasıdır. Yeni blokada, regionda sərbəst naviqasiyanı təmin etmək və İranın neft ixracını dayandırmaqla iqtisadi təzyiqini artırmaq məqsədi daşıyır. “İran şantajla qazanc əldə edə bilməyəcək və beynəlxalq suları təhdid etməsinə icazə verilməyəcək,” deyə yüksək rütbəli bir ABŞ diplomatı qeyd edib.
Hörmüz Boğazı, dünya neft ticarətinin təxminən üçdə birinin keçdiyi strateji bir su yoludur. Bu boğazın təhlükəsizliyi qlobal iqtisadiyyat üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir. İranın bu bölgədəki hər hansı təxribatı dünya bazarlarında neft qiymətlərinin kəskin artmasına və ciddi iqtisadi böhrana səbəb ola bilər.
ABŞ-ın bu addımı, İranın nüvə proqramı və regionda dəstəklədiyi milis qrupları ilə bağlı onilliklərdir davam edən gərginliklərin fonunda atılır. Son illərdə İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu (İİKK) Hörmüz Boğazında bir neçə xarici gəmini ələ keçirmiş və ya onlara hücum etmişdi ki, bu da beynəlxalq ictimaiyyətdə böyük narahatlıq doğurmuşdu.
Vaşinqton bu blokada ilə İranı danışıqlar masasına oturmağa və ya regionda gərginliyi azaltmağa məcbur etməyə çalışır. Lakin Tehranın bu addıma necə reaksiya verəcəyi hələ bəlli deyil. Analitiklər, vəziyyətin daha da gərginləşməsi riskinin yüksək olduğunu və regionda yeni bir qarşıdurma dalğasının başlaya biləcəyini proqnozlaşdırırlar.
ABŞ Müdafiə Nazirliyi, Hörmüz Boğazına əlavə hərbi qüvvələr və gəmilər göndərərək bölgədəki mövcudluğunu gücləndirir. Bu, ABŞ-ın regiondakı müttəfiqlərinə dəstək vermək və dəniz yollarının təhlükəsizliyini qorumaq öhdəliyinin bir göstəricisidir.
