Macarıstan və Ukrayna arasındakı diplomatik gərginlik yeni və daha kəskin bir mərhələyə qədəm qoyub. Macarıstanın Xarici İşlər və Ticarət Naziri Peter Siyarto, Ukrayna Prezident Ofisi rəhbərinin müavini Andriy Sibiqanın səsləndirdiyi ittihamlara cavab verərək, Budapeştin Kiyevə qarşı heç bir borcu olmadığını qətiyyətlə ifadə edib. Bu bəyanat, Rusiya-Ukrayna müharibəsinin başladığı gündən bəri davam edən fikir ayrılıqlarının nə dərəcədə dərin olduğunu bir daha sübut edir.
Budapeştin Sərt Cavabı və Humanitar Missiya
Nazir Siyarto öz çıxışında vurğulayıb ki, Macarıstan Ukraynadakı hərbi münaqişəyə görə hər hansı bir məsuliyyət daşımır və bu böhranda tərəf deyil. O qeyd edib ki, Macarıstan dövləti və xalqı müharibənin ilk günündən etibarən Ukraynaya genişmiqyaslı humanitar dəstək göstərib. Yüz minlərlə ukraynalı qaçqına sığınacaq verilməsi, tibbi yardımların təşkili və humanitar karvanların göndərilməsi Macarıstanın xoşniyyətli addımları kimi qiymətləndirilməlidir. Siyartonun sözlərinə görə, bu qədər yardımdan sonra Kiyevin Macarıstanı hədəf alması və ittiham etməsi siyasi baxımdan ədalətsizlikdir.
Enerji Təhlükəsizliyi və Milli Maraqların Müdafiəsi
Macarıstanın xarici siyasət kursunda enerji təhlükəsizliyi ən prioritet məsələlərdən biri olaraq qalır. Peter Siyarto bildirib ki, Macarıstanın enerji təchizatı, xüsusilə təbii qaz və neft idxalı böyük ölçüdə mövcud infrastrukturdan və Rusiya ilə olan müqavilələrdən asılıdır. O, Ukrayna tərəfinin sanksiyalarla bağlı tələblərini şərh edərkən bildirib ki, Macarıstan hökuməti öz vətəndaşlarını soyuqda qoya və ya iqtisadiyyatını çökdürə bilməz. Nazir vurğulayıb ki, Macarıstanın Rusiya ilə iqtisadi əlaqələrini davam etdirməsi siyasi üstünlük deyil, fiziki və coğrafi zərurətdir.
Transkarpat Macarları və Azlıqların Hüquqları Problemi
Münasibətlərin gərginləşməsinin digər bir mühüm səbəbi Ukraynanın Transkarpat bölgəsində yaşayan etnik macarların hüquqları ilə bağlıdır. Budapeşt uzun illərdir ki, Kiyevin qəbul etdiyi təhsil və dil qanunlarının macar azlığının öz ana dilində təhsil almasını məhdudlaşdırdığını iddia edir. Siyarto qeyd edib ki, Ukrayna Avropa İttifaqına üzv olmaq istəyirsə, milli azlıqların hüquqlarına hörmətlə yanaşmalıdır. Bu məsələ həll olunmayana qədər Macarıstanın Ukraynanın beynəlxalq təşkilatlara inteqrasiyasını dəstəkləməsi sual altında qalacaq.
Avropa İttifaqı Daxilindəki Fikir Ayrılıqları
Macarıstanın Ukrayna ilə bağlı nümayiş etdirdiyi mövqe təkcə iki ölkə arasında deyil, həm də Avropa İttifaqı daxilində müzakirə mövzusudur. Budapeşt tez-tez Ukraynaya hərbi yardım göstərilməsi və ya Rusiyaya qarşı yeni sanksiyaların tətbiqi məsələsində veto hüququndan istifadə edir. Siyarto bu addımların Macarıstanın suveren hüququ olduğunu və ölkəsinin heç kimin qarşısında hesabat vermək məcburiyyətində olmadığını deyib. Onun fikrincə, Aİ daxilindəki birliyin qorunması üçün üzv dövlətlərin milli maraqları nəzərə alınmalıdır.
Diplomatik Gərginliyin Gələcəyi
Andriy Sibiqanın ittihamlarına verilən bu sərt cavab göstərir ki, Kiyev və Budapeşt arasında yaxın gələcəkdə bir uzlaşma əldə olunması çətin görünür. Hər iki tərəf öz mövqeyini müdafiə edərək geri addım atmır. Macarıstanın “heç nə borclu deyilik” mesajı, Kiyevə ünvanlanmış bir xəbərdarlıqdır ki, Budapeşt bundan sonra da öz xarici siyasətini yalnız öz milli maraqları çərçivəsində formalaşdıracaq. Bu gərginlik Ukraynanın Avropa ailəsinə inteqrasiya prosesində növbəti maneələrin yaranmasına səbəb ola bilər.
Related Photos
