Türkiyədə İqtisadi Etimad Böhranı: Vətəndaşların Böyük Əksəriyyəti Narazıdır
Türkiyədə keçirilən son ictimai rəy sorğuları ölkənin iqtisadi mənzərəsinin vətəndaşlar tərəfindən necə qəbul edildiyini aydın şəkildə ortaya qoyub. Araşdırmanın nəticələrinə görə, ölkə əhalisinin böyük bir hissəsi – 72,1%-i hazırkı iqtisadi idarəetməyə etibar etmir. Bu göstərici ölkə daxilindəki iqtisadi gərginliyin və ictimai narazılığın kritik həddə çatdığını sübut edir. Sözügedən rəqəmlər artıq sadə bir statistika olmaqdan çıxaraq, Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın masasına qoyulan ən aktual və həlli vacib məsələlərdən birinə çevrilib.
Keçirilən sorğunun detalları göstərir ki, Türkiyə əhalisinin demək olar ki, dörddə üçünün iqtisadi sistemin gələcəyi ilə bağlı dərin narahatlıqları mövcuddur. Bu genişmiqyaslı etimadsızlıq təkcə müəyyən bir təbəqəni deyil, cəmiyyətin müxtəlif qatlarını əhatə edir. İqtisadi idarəetməyə qarşı bu mənfi münasibət hökumətin inflyasiya ilə mübarizə metodları, milli valyutanın dəyərinin qorunması, işsizliklə mübarizə və artan yaşayış xərclərinin qarşısının alınması sahəsindəki fəaliyyətlərinin ictimaiyyət tərəfindən qeyri-kafi hesab edildiyini göstərir.
İqtisadi Çətinliklərin Vətəndaşların Rifahına Təsiri
Türkiyə iqtisadiyyatı son illərdə yüksək inflyasiya, lirənin xarici valyutalar qarşısında davamlı olaraq dəyər itirməsi və nəticədə alıcılıq qabiliyyətinin kəskin şəkildə aşağı düşməsi kimi mürəkkəb problemlərlə mübarizə aparır. Əvvəlki dövrlərdə tətbiq edilən qeyri-ənənəvi iqtisadi siyasətlər bazarlarda qeyri-müəyyənliyi artırmış və bu da birbaşa istehlak mallarının qiymətlərinə yansımışdır. Xüsusilə ərzaq və enerji qiymətlərindəki sürətli artım ailələrin gündəlik büdcəsinə ağır yük olaraq düşüb, bu da hökumətə qarşı olan inamı ciddi şəkildə zədələyib.
Hökumətin seçkilərdən sonra iqtisadiyyatda daha ənənəvi və rasionallığa əsaslanan yanaşmalara (məsələn, faiz dərəcələrinin artırılması və sərt pul-kredit siyasəti) qayıtması müsbət addım kimi görünsə də, bu islahatların real nəticələrinin vətəndaşların cibində hiss olunması hələ ki, baş verməyib. Sorğuda əks olunan 72,1%-lik narazılıq göstərir ki, ictimaiyyət iqtisadiyyatdakı bu “yeni kursun” uğuruna hələ də şübhə ilə yanaşır və daha konkret, hiss oluna bilən nəticələr gözləyir.
Siyasi Sabitlik üçün Risk Faktoru
Bu cür yüksək etimadsızlıq səviyyəsi yalnız iqtisadi göstərici deyil, həm də ciddi siyasi risklər daşıyır. İqtisadi çətinliklər tarixən cəmiyyətlərdə siyasi narazılığın əsas hərəkətverici qüvvəsi olmuşdur. Əgər hökumət yaxın gələcəkdə inflyasiyanı cilovlaya və xalqın rifah halını yaxşılaşdıra bilməsə, bu vəziyyət gələcək seçkilərdə hakim partiyanın mövqelərinin daha da zəifləməsinə səbəb ola bilər. Prezident Ərdoğanın qarşısında duran əsas vəzifə təkcə makroiqtisadi göstəriciləri düzəltmək deyil, həm də vətəndaşlarla qurulan kommunikasiyanı yenidən nəzərdən keçirərək itirilmiş inamı bərpa etməkdir.
Nəticə etibarilə, Türkiyədə iqtisadi idarəetməyə olan bu münasibət dövlət rəhbərliyi üçün təxirəsalınmaz bir çağırışdır. Bu, sadəcə statistik rəqəmlər deyil, milyonlarla insanın gələcəyə dair ümidlərinin və gündəlik dolanışıq qayğılarının ifadəsidir. Hökumətin yaxın aylarda atacağı addımlar, xüsusilə də aşağı və orta gəlirli təbəqənin iqtisadi vəziyyətini yaxşılaşdıracaq tədbirlər Türkiyənin həm iqtisadi, həm də sosial sabitliyini müəyyən edən əsas faktor olacaq.
Related Photos
