Avropa Komissiyasının Shein Platformasına Qarşı Genişmiqyaslı Təhqiqatı
Avropa Komissiyası, Çin mənşəli sürətli moda nəhəngi Shein platformasına qarşı rəsmi təhqiqat başlatmaqla rəqəmsal ticarət dünyasında böyük əks-səda doğurub. Bu qərar, platformanın Avropa İttifaqı (Aİ) qanunvericiliyinə, xüsusilə də Rəqəmsal Xidmətlər Aktına (DSA) nə dərəcədə əməl etdiyini yoxlamaq məqsədi daşıyır. Təhqiqatın əsas hədəfi istehlakçıların təhlükəsizliyini təmin etmək və onlayn mühitdə qeyri-qanuni fəaliyyətlərin qarşısını almaqdır.
Shein-in Avropa İttifaqı daxilində aylıq 45 milyondan çox aktiv istifadəçiyə sahib olması, onu “Çox Böyük Onlayn Platforma” (VLOP) statusuna yüksəldib. Bu status, şirkətin üzərinə daha ciddi hüquqi öhdəliklər və risklərin idarə edilməsi məsuliyyəti qoyur. Komissiya hesab edir ki, platformanın böyük təsir dairəsi onun təhlükəsizlik tədbirlərinin də eyni dərəcədə güclü olmasını tələb edir. Təhqiqat çərçivəsində Shein-in bu tələblərə uyğun gəlib-gəlmədiyi detallı şəkildə araşdırılacaq.
Qanunsuz Məhsulların Satışı və Təhlükəsizlik Riskləri
Təhqiqatın ən kritik istiqamətlərindən biri platformada satılan qanunsuz və potensial təhlükəli məhsullardır. Avropa Komissiyası, Shein-in saxta malların, təhlükəli oyuncaqların və beynəlxalq standartlara cavab verməyən məhsulların satışının qarşısını almaq üçün kifayət qədər tədbir görmədiyini iddia edir. İddialar arasında hətta etik normalara zidd olan və uşaqlar üçün təhlükə yarada biləcək əşyaların platformada yer alması da var.
Komissiya, Shein-in satıcıları identifikasiya etmə mexanizmlərini və məhsul yoxlama prosedurlarını ciddi şəkildə nəzərdən keçirir. Qanunsuz məzmunun yayılmasının qarşısını almaq üçün tətbiq edilən alqoritmlərin effektivliyi şübhə altına alınır. Bu sahədəki çatışmazlıqlar təkcə iqtisadi zərər deyil, həm də istehlakçıların fiziki sağlamlığı üçün ciddi risklər yarada bilər.
İstifadəçi Asılılığı və Manipulyativ Dizayn Təcrübələri
Shein-in istifadəçi interfeysi və marketinq strategiyaları da təhqiqatın mərkəzindədir. Platformanın istifadəçiləri daimi alış-verişə sövq edən bildirişlər, fərdiləşdirilmiş tövsiyələr və müxtəlif oyunlaşdırma elementləri vasitəsilə psixoloji asılılıq yaratdığı ehtimal olunur. Bu cür dizayn praktikaları xüsusilə yeniyetmələr və gənclər kimi həssas qruplar üçün ciddi təhlükə mənbəyi kimi qiymətləndirilir.
Rəqəmsal Xidmətlər Aktı, platformalardan istifadəçilərin psixi sağlamlığına və rifahına mənfi təsir göstərə biləcək sistemli riskləri qiymətləndirməyi tələb edir. Komissiya, Shein-in bu riskləri necə idarə etdiyini və asılılıq yaradan alqoritmlərin şəffaflığını yoxlayacaq. İstifadəçilərin manipulyasiya edilmədən azad seçim etmək hüququnun qorunması bu araşdırmanın əsas prioritetlərindən biridir.
Potensial Cərimələr və Hüquqi Nəticələr
Əgər aparılan təhqiqat nəticəsində Shein-in DSA qaydalarını pozduğu təsdiqlənərsə, şirkət çox ağır maliyyə sanksiyaları ilə üzləşə bilər. Qanunvericiliyə əsasən, bu növ pozuntular üçün platformanın qlobal illik dövriyyəsinin 6 faizinədək məbləğdə cərimə tətbiq edilə bilər. Shein kimi nəhəng bir korporasiya üçün bu, milyardlarla avro dəyərində itki deməkdir.
Maliyyə sanksiyalarından əlavə, Shein öz əməliyyat modelində köklü dəyişikliklər etməyə məcbur qala bilər. Bu təhqiqat, Avropa İttifaqının texnologiya nəhənglərinə və onlayn ticarət platformalarına qarşı nəzarəti gücləndirmək strategiyasının tərkib hissəsidir. Digər rəqəmsal platformalar üçün də nümunə təşkil edəcək bu addım, gələcəkdə onlayn bazarların daha şəffaf və təhlükəsiz olmasına xidmət edəcəkdir.